wtv.pl
wtv.pl

WTV.pl

Zwyczaje bożonarodzeniowe w Polsce, warto przypomnieć sobie najpiękniejsze. Mamy wyjątkową kulturę i piękne tradycje

21 Grudnia 2020

Autor tekstu:

Anna Dymarczyk

Udostępnij:

Polska słynie z wielości zwyczajów bożonarodzeniowych. Wiele z nich jest unikalnych dla naszego kraju, sporo również pochodzi jeszcze z czasów religii słowiańskich - przez lata w ramach świąt przesilenia były obecne w domach naszych p

Polska pełna jest wspaniałych zwyczajów bożonarodzeniowych nieobecnych w innych krajach. Jakie są najbardziej znane z nich, jakie o wiele mniej, a warto się o nich więcej dowiedzieć i skąd pochodzą te tradycje?

Polskie zwyczaje bożonarodzeniowe - wielowiekowa tradycja

Polskie zwyczaje bożonarodzeniowe w niektórych przypadkach sięgają czasów jeszcze przedchrześcijańskich. Podobnie jak w wielu innych krajach, chrystianizacja przyniosła swoje święta, w tym Boże Narodzenie i duchowni oraz misjonarze zręcznie powiązali je z miejscową kulturą.

Na terenach polskich, gdzie żyły różne kultury słowiańskie, głównym świętem zimowym były Szczodre Gody, które odbywały się w okolicy zimowego przesilenia, czyli około 21 grudnia. Święta Bożego Narodzenia już w starożytnym Rzymie odbywały się mniej więcej w tym czasie i wbrew pozorom, teorie dotyczące tzw. zastępowalności świąt pogańskich chrześcijańskimi nie jest potwierdzona - prawdopodobnie po prostu ważne święta w różnych religiach przypadały na podobny czas.

Z tego czasu wywodzą się niektóre obecne do dziś w Polsce tradycje - m. in. łamanie i dzielenie się opłatkiem, wkładanie sianka pod obrus, które miało wywróżyć pomyślność dla pociągających słomki oraz kolędowania w szczególności z kolędnikami i słynnym Turoniem - rogatej i futrzastej maszkary, która pojawia się w prawie wszystkich zestawach przystrojonych śpiewaków.

Podobnie jest z dwunastoma potrawami, które swoje początki mają jeszcze w tradycji słowiańskiej i potem zyskały symbolikę chrześcijańską w postaci dwunastu apostołów - tradycja ta powróciła do Polski dopiero po II wojnie światowej, wcześniej uważano, że parzysta liczba potraw zwiastowała nieurodzaj. Również miejsce dla niespodziewanego gościa pochodzi z dawnej tradycji, miało jednak inną wymowę - z miejsca dla zmarłych członków rodziny stał się nakryciem dla strudzonego wędrowca.

A co z potrawami? Kutia również pochodzi jeszcze ze słowiańskiej tradycji - robiono obtłuczonej pszenicy, ziaren maku, słodu, miodu, bakalii i wyglądała podobnie do tej, którą zajadamy się dziś. Czy były w tym czasie pierogi? Owszem, choć miały inną nazwę i lepiono je z całkowicie innego ciasta. Tzw. szczodraki były tradycyjnym pieczywem, które przygotowywano w latach urodzaju z nadzieniem mięsnym, lub grzybno-kapuścianym, a w latach chudych - bez niczego.

Regionalne zwyczaje w całej Polsce

W różnych miejscach kraju obowiązują też różne tradycje - kolędnicy są dla przykładu w szczególności w północnych województwach.

- Można ich było spotkać w północnych regionach takich jak Kaszuby, czy Kociewie. Zwyczaj kolędowania sięga jeszcze czasów przedchrześcijańskich i jest związany z magią wegetacyjną - opowiadał Kamil Mataczyński z Muzeum Etnograficznego w Toruniu.

Podobnie kwestia ma się w przypadku potraw - choć wiele z nich obecnych jest w całej Polsce, jak choćby pierogi czy barszcz oraz wszechobecny mak, to w wielu regionach panowały różne zwyczaje. Nic dziwnego, że mak był tak chętnie używany nie tylko w kutii i makowcu, ale również przy kluskach.

- Bardzo popularne na wigilijnym stole były: mak, który był symbolem życia i śmierci i miał też pomagać w kontaktach z zaświatami; miód który symbolizował szczęście, a także grzyby, które były produktem wywodzącym się z lasu, czyli dalekiej, innej, kojarzonej też z zaświatami - mówiła Marta Domachowska z Muzeum Etnograficznego w Toruniu.

Według niektórych tradycji na stole powinno znaleźć się coś z sadu, coś z wody, coś z pola i coś z lasu, również w ramach podzięki za zbiory w zeszłym roku i podsumowanie obfitego życia.

Jakie tradycje panują przy Waszych stołach?

źródło: [igimag.pl][bydgoszcz.tvp.pl][slawoslaw.pl]

Podobne artykuły

Google Maps

Polska

Zbrodnia w Borowcach. Sąsiad opowiedział więcej o Jacku Jaworku. Mężczyzna miał spore problemy

Czytaj więcej >
W jednym z mieszkań w Międzyborzu policja odkryła zwłoki kobiety. Obok niej znajdowała się dwójka dzieci

Polska

Rodzeństwo zamknięte w mieszkaniu ze zmarłą matką. Dramat w woj. dolnośląskim

Czytaj więcej >

Polska

Lubelskie. Nie żyje 24-letni motocyklista, policja wydała apel

Czytaj więcej >
ARKADIUSZ ZIOLEK/East News - zdjęcie ilustracyjne

Polska

Tragiczne skutki sobotniej burzy. Zniszczenia widoczne są w całej Polsce

Czytaj więcej >

Polska

Silne burze i deszcz w całej Polsce. IMGW wydało ostrzeżenia

Czytaj więcej >
W sobotę wieczorem w Poznaniu doszło do tragicznego wypadku. Nie żyją dwie osoby

Polska

W Poznaniu w aucie spłonęły dwie osoby. Wcześniej kierowca uderzył w słup trakcyjny

Czytaj więcej >